Historie van Westergoo door Harm-Jan Dijkstra

Westergoo, een schaakclub met een lange historie

 Westergoo is een van de oudste schaakverenigingen van Nederland. Via betrouwbare bronnen is vastgesteld dat de club werd opgericht op 18 januari 1886. Dat gebeurde op initiatief van de toenmalige kastelein van het Wapen van Wonseradeel, een uitspanning aan de Harlingerstraat in Bolsward. Een schaakclub betekende voor hem net als een kaart- en een biljartclub vaste klandizie. Bij het honderdjarig bestaan van de vereniging in 1986 is de geschiedenis van de club beschreven in een boekje getiteld: “Lustig huppelden de oud geworden paarden weer over het bord.” De titel refereert aan het feit dat de vereniging af en toe een paar jaar sliep, maar uiteindelijk steeds weer tot leven werd gewekt. Na zo’n periode van rust werd met blijdschap geconstateerd dat ´de paarden weer over het bord huppelden.´

 Westergoo is door de jaren heen altijd een betrekkelijk kleine vereniging geweest. In het begin was het een soort herensociëteit voor de ‘beter gesitueerden’. Later ontwikkelde de club zich tot een vereniging waar ‘arm en rijk’ terecht konden. En in tegenstelling tot  vele andere clubs in Bolsward speelde de religie geen enkele rol. De gereformeerde dominee speelde er bij wijze van spreken tegen de kapelaan.

 Van de historie van club is helaas weinig fotomateriaal bewaard gebleven. Maar gelukkig zijn er wel wat kiekjes waardoor we een blik in het verleden kunnen werpen.

Dit is vermoedelijk de oudste afbeelding van schakend Bolsward. Het is niet bekend wanneer de foto werd genomen en waar. Maar zeer aannemelijk is dat het een kiekje betreft uit het begin van de twintigste eeuw. De beide heren links op de foto speelden vermoedelijk niet mee doch voorzagen de heren schakers van een natje en een droogje.

Van de tweede foto is iets meer bekend. Zij werd gemaakt bij de viering van het 25 jarig jubileum van de club in 1911. Afgebeeld staan 17 personen. Het bestuur zit vooraan, de leden staan er achter. Zittend vanaf links: J. Hommes, T. Westendorp, E.v.d. Wal, T. Dijkstra en K.H. Laagland. Een paar jaar nadat deze foto werd genomen raakte Westergoo in een lange winterslaap om eerst in 1923 weer te ontwaken.

De derde foto stamt uit de twintiger jaren en is vermoedelijk genomen in het Volksgebouw dat ooit stond achter het stadhuis aan de Wipstraat. Op de foto is duidelijk zichtbaar dat de plaatselijke schakers en dammers de samenwerking hebben gezocht, vermoedelijk om gezamenlijk de lasten van bijvoorbeeld de zaalhuur te dragen. Opvallend is dat vrijwel iedere afgebeelde persoon een baard of snor draagt.

 

Foto nr 4 is vermoedelijk in het zelfde gebouw genomen en wel in 1936. Duidelijk is dat de schaaksport in Bolsward weer floreerde. En het 50-jarig jubileum van Westergoo kon dan ook op grootse wijze worden gevierd. Op de foto staan een paar mensen die ook bij de oprichting aanwezig waren geweest. Een van de afgebeelde jeugdleden (J.A. Bakker) schopte het later tot minister van Verkeer en Waterstaat.

Op foto 5 zien we het  trotse bestuur van de jubilerende schaakvereniging. (vlnr J.J. Knorr, Ph.W. Hendriks, W. Vlietstra, J. Wouters en P. Oord.

Foto 6 toont een na-oorlogs hoogtepunt uit het verenigingsleven van Westergoo. Het kampioenschap van de FSB in 1976. Staand vlnr Herke Fokkema, Hans Ydema Pieter Sinnema, Jaap Luyendijk, Douwe van der Meulen, Taeke Bergsma en Jurjen Dijkstra. Zittend vlnr Fokke de Boer, Guus Reintjes, Piet Elzinga en Klaas Visser. De foto werd genomen in de bovenzaal van het Convent.

Deze kleurenfoto werd genomen ter gelegenheid van het honderdjarig bestaan van Westergoo. Duidelijk zichtbaar is dat ook rond 1986 het schaakleven in Bolsward bloeide.

Deze foto toont het bestuur van Westergoo begin jaren ´80. Vlnr penningmeester Guus Reintjes, secretaris Klaas Visser, voorzitter Piet Elzinga, wedstrijdleider Koos van Houten en Jurjen Dijkstra.

Deze foto is op dezelfde avond genomen als de vorige. Reintjes en Elzinga traden af en werden vervangen door Onno van Dijk en Hette Klaas van der Heide.

Om de viering van het honderdjarig bestaan luister bij te zetten nam schaakclub Westergoo in 1986 deel aan de jaarlijkse Heamieloptocht.

Deze foto werd in 1980 genomen in het Bolswarder stadhuis na afloop van de herdenking van het 75/jarig bestaan van de Friese schaakclub. Westergoo gaf in 1905 de aanzet tot de oprichting van de provinciale bond. Vandaar dat het jubileum in de oude Hanzestad werd gevierd. Afgebeeld staan vertegenwoordigers van Westergoo, de FSB en de KNSB.

Sommige schakers konden er maar niet genoeg van krijgen en schaakten ook tijdens de zomermaanden gewoon door. Deze foto werd begin jaren 80 genomen in ´it hôf´ van de familie De Boer te Hichtum. Afgebeeld staan vijf Westergoo-leden te weten Douwe van der Meulen, Jurjen Dijkstra, Maurits Ypma, Fokke de Boer en Pieter Sinnema.

Nog een zomers kiekje, genomen tijdens een bootschaaktocht over de Friese meren. Op de voorgrond in actie Maarten Kuyper, links, en Hidde Sinia, rechts. Nadat de boot een keer schipbreuk leed werd gestopt met de organisatie van dit overigens gezellige gebeuren.

Een prijsuitreiking. Voorzitter Harm-Jan Dijkstra, links, feliciteert Jan Lootsma met zijn zoveelste titel.

Jan Lootsma was een van de sterkste na-oorlogse spelers bij Westergoo. Hij grossierde in titels.

 

In de jaren 70 en 80 organiseerde Westergoo jaarlijks een districtstoernooi. Deze opname werd gemaakt tijdens een Gala Niemeyertoernooi in het Motel.

Ten slotte nog twee opnames gemaakt tijdens een clubavond eind twintigste eeuw.